نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

کاتالیزگر در علوم هشتم

کاتالیزگر در علوم هشتم

کاتالیزگر در علوم هشتم

کاتالیزگر ماده ای است که سرعت واکنش شیمیایی را افزایش می دهد ، اما در اثر واکنش مصرف نمی شود. از این رو می توان یک کاتالیزگر را در پایان واکنشی که برای سرعت بخشیدن از آن استفاده شده است ، بدون تغییر بازیابی کرد.  کاتالیزگرها معمولاً با کاهش انرژی فعال سازی یا تغییر مکانیسم واکنش ، سرعت واکنش را افزایش می دهند.در این مقاله از لرنیان درباره  کاتالیزگر در علوم هشتم صحبت خواهیم کرد.

کاتالیزگر چیست علوم هشتم

انواع کاتالیزگر

کاتالیزور به دو نوع کاتالیزور مرغوب و نامرغوب تقسیم می‌شود:

کاتالیزور مرغوب: کاتالیزور مرغوب به کاتالیزوری گفته می‌شود که فقط اجازه تشکیل یک نوع محصول را بدهد.

مکانیسم واکنش کاتالیزگر

حضور کاتالیزگر به عنوان یک بخش فعال‌کننده موجب اثر بر سرعت واکنش می‌شود. در یک واکنش کاتالیزگردار، کاتالیزگر در یک مرحله عملاً مصرف می‌شود و در مرحله بعدی بار دیگر تولید می‌گردد و این عمل بارها تکرار می‌گردد، بدون آنکه کاتالیزگر دچار تغییر دائمی شود.

 

بنابراین کار کاتالیزگر آن است که راه تازه ایی برای پیشرفت واکنش می‌گشاید. بدین ترتیب مکانیسم کاتالیزگردار با یک واکنش بی‌کاتالیزگر تفاوت دارد. انرژی فعال سازی راهی که واکنش به کمک کاتالیزور طی می‌کند، کمتر از انرژی فعال‌سازی راهی است که همان واکنش بدون کاتالیزور می‌پیماید.

 

این واقعیتی است که علت سریع‌تر شدن واکنش را توجیه می‌کند. وقتی کاتالیزور به کار برده می‌شود، مولکول‌های نسبتاً بیشتری انرژی لازم برای یک برخورد موفق پیدا می‌کنند. بدین ترتیب تعداد کل برخوردهای مؤثر در واحد زمان، که موجب انجام واکنش می‌شوند، افزایش می‌یابد. همان طور که در شکل زیر مشاهده می شود در صورت استفاده از کاتالیزگر مسیر کوتاه شده و واکنش سریع تر انجام می شود.

کاتالیزگر ماده ایی است که سرعت واکنش شیمیایی را افزایش می‌دهد. کاتالیزگر در ابتدا با مواد اولیه تشکیل پیوند می‌دهد و آن‌ها را به محصول تبدیل می‌کند. سپس محصول از سطح کاتالیزگر جدا می‌شود و مواد واکنش نکرده برای ادامه واکنش روی سطح کاتالیزگر باقی می‌مانند.

در حقیقت، می‌توان واکنش‌های کاتالیزگری را به صورت یک چرخه بسته در نظر گرفت که در ابتدا کاتالیزگر وارد واکنش می‌شود سپس در انتهای چرخه به شکل اولیه خود بازیابی می‌شود. کاتالیزگر به فرم‌های مختلفی وجود دارد، فرم‌های متنوع اتمی و مولکولی تا ساختار بزرگ در گستره کاتالیزگرها قرار می‌گیرند.

کاتالیزگر در علوم هشتم
کاتالیزگر در علوم هشتم

اجزاء مهم

کاتالیزگرها می‌توانند به صورت اکسیدها، نیتریدها، اسیدها و نمک‌ها به کار بروند. تهیه و آماده سازی کاتالیزگرها ترکیبی از علم و هنر است اما اساس آن بر مبنای آزمایش می‌باشد. کاتالیزگر ها بر حسب نوع فرایندی که در آن‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند به شکل‌ها و اندازه های متفاوتی (میکروسکوپیک، مزوسکوپیک و ماکروسکوپیک) ساخته می‌شوند.

 

کاتالیزور مرغوب: کاتالیزور مرغوب به کاتالیزوری گفته می‌شود که فقط اجازه تشکیل یک نوع محصول را بدهد.

مکانیسم واکنش کاتالیزگر

حضور کاتالیزگر به عنوان یک بخش فعال‌کننده موجب اثر بر سرعت واکنش می‌شود. در یک واکنش کاتالیزگردار، کاتالیزگر در یک مرحله عملاً مصرف می‌شود و در مرحله بعدی بار دیگر تولید می‌گردد و این عمل بارها تکرار می‌گردد، بدون آنکه کاتالیزگر دچار تغییر دائمی شود.

 

بنابراین کار کاتالیزگر آن است که راه تازه ایی برای پیشرفت واکنش می‌گشاید. بدین ترتیب مکانیسم کاتالیزگردار با یک واکنش بی‌کاتالیزگر تفاوت دارد. انرژی فعال سازی راهی که واکنش به کمک کاتالیزور طی می‌کند، کمتر از انرژی فعال‌سازی راهی است که همان واکنش بدون کاتالیزور می‌پیماید.

 

این واقعیتی است که علت سریع‌تر شدن واکنش را توجیه می‌کند. وقتی کاتالیزور به کار برده می‌شود، مولکول‌های نسبتاً بیشتری انرژی لازم برای یک برخورد موفق پیدا می‌کنند. بدین ترتیب تعداد کل برخوردهای مؤثر در واحد زمان، که موجب انجام واکنش می‌شوند، افزایش می‌یابد. همان طور که در شکل زیر مشاهده می شود در صورت استفاده از کاتالیزگر مسیر کوتاه شده و واکنش سریع تر انجام می شود.

 

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

کاتالیزگر چیست علوم هشتم

کاتالیزگر چیست علوم هشتم

کاتالیزگر چیست علوم هشتم

کاتالیزگر ماده ای است که سرعت واکنش شیمیایی را افزایش می دهد ، اما در اثر واکنش مصرف نمی شود. از این رو می توان یک کاتالیزگر را در پایان واکنشی که برای سرعت بخشیدن از آن استفاده شده است ، بدون تغییر بازیابی کرد.  کاتالیزگرها معمولاً با کاهش انرژی فعال سازی یا تغییر مکانیسم واکنش ، سرعت واکنش را افزایش می دهند.در این مقاله از لرنیان درباره اینکه کاتالیزگر چیست علوم هشتم صحبت خواهیم کرد.

انواع کاتالیزگر

کاتالیزور به دو نوع کاتالیزور مرغوب و نامرغوب تقسیم می‌شود:

کاتالیزور نامرغوب: اگر در حضور کاتالیزور محصولات متفاوتی امکان تشکیل داشته باشند کاتالیزور نامرغوب تلقی می‌شود.

مکانیسم واکنش کاتالیزگر

حضور کاتالیزگر به عنوان یک بخش فعال‌کننده موجب اثر بر سرعت واکنش می‌شود. در یک واکنش کاتالیزگردار، کاتالیزگر در یک مرحله عملاً مصرف می‌شود و در مرحله بعدی بار دیگر تولید می‌گردد و این عمل بارها تکرار می‌گردد، بدون آنکه کاتالیزگر دچار تغییر دائمی شود.

 

بنابراین کار کاتالیزگر آن است که راه تازه ایی برای پیشرفت واکنش می‌گشاید. بدین ترتیب مکانیسم کاتالیزگردار با یک واکنش بی‌کاتالیزگر تفاوت دارد. انرژی فعال سازی راهی که واکنش به کمک کاتالیزور طی می‌کند، کمتر از انرژی فعال‌سازی راهی است که همان واکنش بدون کاتالیزور می‌پیماید.

کاتالیزگر چیست مثال بزنید، علوم هشتم، در آموزش و پرورش ماگرتا جواب این سوال را می خوانیم.

جواب : کاتالیزگرها موادی هستند که کمک می کنند تغییرات شیمیایی سریع تر انجام شود، مثل آنزیم

کاتالیزگر چیست علوم هشتم
کاتالیزگر چیست علوم هشتم

مکانیسم واکنش کاتالیزگر

حضور کاتالیزگر به عنوان یک بخش فعال‌کننده موجب اثر بر سرعت واکنش می‌شود. در یک واکنش کاتالیزگردار، کاتالیزگر در یک مرحله عملاً مصرف می‌شود و در مرحله بعدی بار دیگر تولید می‌گردد و این عمل بارها تکرار می‌گردد، بدون آنکه کاتالیزگر دچار تغییر دائمی شود.

 

بنابراین کار کاتالیزگر آن است که راه تازه ایی برای پیشرفت واکنش می‌گشاید. بدین ترتیب مکانیسم کاتالیزگردار با یک واکنش بی‌کاتالیزگر تفاوت دارد. انرژی فعال سازی راهی که واکنش به کمک کاتالیزور طی می‌کند، کمتر از انرژی فعال‌سازی راهی است که همان واکنش بدون کاتالیزور می‌پیماید.

 

این واقعیتی است که علت سریع‌تر شدن واکنش را توجیه می‌کند. وقتی کاتالیزور به کار برده می‌شود، مولکول‌های نسبتاً بیشتری انرژی لازم برای یک برخورد موفق پیدا می‌کنند. بدین ترتیب تعداد کل برخوردهای مؤثر در واحد زمان، که موجب انجام واکنش می‌شوند، افزایش می‌یابد. همان طور که در شکل زیر مشاهده می شود در صورت استفاده از کاتالیزگر مسیر کوتاه شده و واکنش سریع تر انجام می شود.

کاربرد کاتالیزگر

کاتالیزگر در سه بخش به کار می‌رود:

صنعت اتومبیل:

در این بخش کاتالیزگرها به صورت مستقیم و غیرمستقیم استفاده می‌شوند.

 

صنعت نفت و پالایش مواد نفتی:

عمده‌ترین مصرف کاتالیزگرها در صنعت نفت در دو پروسه کراکینگ (شکستن مولکول‌های درشت به کوچک) و رفرمینگ (دوباره باز آرایی و ترکیب مولکول‌هایی برای تولید) می‌باشد.

 

تولید مواد شیمیایی

تاثیر کاتالیزگر بر تعادل واکنش

از آنجا که یک واکنش شیمیایی معکوس ممکن است با برگرداندن مراحل تشکیل مکانیسم واکنش رو به عقب پیش برود ، کاتالیزگر برای یک واکنش معین واکنش را در هر دو جهت به همان اندازه تسریع می کند. بنابراین ، یک کاتالیزگر روی موقعیت تعادل یک واکنش شیمیایی تأثیر نمی گذارد. این تنها بر میزان دستیابی به تعادل واکنش تأثیر می گذارد. استثنائات ظاهری از این تعمیم آن واکنش هایی است که در آن یکی از محصولات همچنین کاتالیزگر واکنش است. چنین واکنش هایی اتوکاتالیستی نامیده می شوند.

 

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

عنصر چیست علوم هشتم

عنصر چیست علوم هشتم

عنصر چیست علوم هشتم

مواد خالص به دو شکل عنصر و ترکیب در طبیعت وجود دارند. افرادی که به تازگی با علم شیمی آشنا می‌شوند، یاد می‌گیرند که علم شیمی، به مطالعه ساختار، خواص فیزیکی و شیمیایی مواد اختصاص دارد. در مقاله امروز سایت لرنیان عنصر چیست علوم هشتم را بررسی خواهیم کرد. در ادامه با ما همراه باشید.

تعریف عنصر و ترکیب

طبق تعریف، عنصرها، مواد سازنده ساده‌ترین ترکیبات شیمیایی هستند که در آن‌ها، تمامی اتم‌ها با یکدیگر برابر باشند. اما ترکیب به مواد شیمیایی ساخته شده از دو یا چند عنصر می‌گویند که با نسبتی معین، توسط پیوندهای شیمیایی به یکدیگر متصل شده‌اند.

دسته بندی مواد

در علم شیمی، مواد را می‌توان به سه دسته کلی عنصر، ترکیب و مخلوط، تقسیم‌بندی کرد. با مخلوط‌ها در مبحث «مخلوط ها — به زبان ساده» آشنا شدیم. و در ادامه، با جزئیات بیشتری به بررسی عنصر و ترکیب می‌پردازی

عناصر مواد خالصی هستند که نمی‌توان آنها را به دو ماده یا مواد بیشتر طوری تفکیک کرد که خاصیت مواد بدست آمده از ماده اصلی متفاوت باشد. بنابراین عنصر ماده‌ای است که به مواد خالص ساده‌تر از خود تجزیه نمی‌شود.

نگاه کلی

طبیعت در جهان پیرامون ما از مواد گوناگونی ساخته شده است. این مواد دارای حالتهای فیزیکی مختلف می‌باشند، سنگها و کوهها جامدند، رودها و دریاها از آب مایع تشکیل شده‌اند و هوای اطراف به صورت گاز می‌باشد. پوسته زمین از ترکیبات مختلفی تشکیل شده است.

از کانیهای مختلفی که با تجزیه آنها عناصر سازنده آنها بدست می‌آید و انسان با یافتن شیوه‌های مختلف عناصر فراوانی را از پوسته زمین استخراج کرده و برای رفع نیازهای خود از آنها استفاده می‌کند. عناصر مختلف از لحاظ خواص فیزیکی و شیمیایی با یکدیگر متفاوت می‌باشند، اما در یک خاصیت مهم باهم مشترک هستند و آن عدم تجزیه آنها به مواد ساده‌تر می‌باشد.

منابع عناصر

از 90 عنصری که در طبیعت وجود دارد شش تای آنها ( N2 و O2 و چهار گاز نجیب Ye ، kr ، Ar ، Ne) به صورت عنصر در اتمسفر یافت می‌شوند. این شش عنصر را می‌توان با تقطیر جز به جز هوای مایع از یکدیگر جدا کرد. چهار عنصر دیگر (Na ، Mg ، Cl2 ، Br2) را می‌توان از آب اقیانوسها که در آنجا بصورت یونهای تک اتمی وجود دارند، استخراج کرد و سپس با واکنشهای الکتروشیمیایی در سلولهای الکتریکی به عناصر مربوطه تبدیل کرد.

تقریبا تمام عناصر دیگر را می‌توان از ذخایر معدنی روی زمین یا زیر زمین بدست آورد. اما اکثر این معادن را نمی‌توان به عنوان منابع تهیه عنصر در نظر گرفت زیرا بسیاری ناخالص هستند. مواد معدنی نسبتا کمی وجود دارد که استخراج عناصر از آنها مقرون به صرفه است و اصطلاحا آنها را کانه می‌نامند.

فلزاتی مانند طلا و پلاتین را که به حالت عنصر وجود دارند، می‌توان با روشهای جداسازی فیزیکی ساده بصورت خالص بدست آورد. معمولا طلا را از طریق انحلال در جیوه جدا می‌کنند. گوگرد تنها جامد غیر فلزی است که بصورت ذخایر عظیم زیرزمینی با خلوص 99% یافت می‌شود.

حقایقی در رابطه با عنصر

در حال حاضر ۱۱۸ عنصر شیمیایی شناخته شده وجود دارد. حدود ۲۰ درصد آنها در طبیعت وجود ندارند یا فقط به مقدار کمی وجود دارند و فقط به این دلیل شناخته می شوند که به صورت مصنوعی در آزمایشگاه تهیه شده اند.

از عناصر شناخته شده، ۱۱ مورد (هیدروژن، نیتروژن، اکسیژن، فلوئور، کلر و شش گاز نجیب) در شرایط عادی گاز هستند، دو مورد (برم و جیوه) مایع هستند (دو مورد دیگر، سزیم و گالیوم، تقریباً نیمه جامد هستند) و بقیه مواد جامد هستند. عناصر می توانند با یکدیگر ترکیب شوند و طیف گسترده ای از مواد پیچیده تری به نام ترکیب را تشکیل دهند. تعداد ترکیبات ممکن تقریباً بی نهایت است. شاید یک میلیون آنها شناخته شده باشد و هر روز تعداد بیشتری از آنها کشف می شود.

عنصر چیست علوم هشتم
عنصر چیست علوم هشتم

تعریف اتم و عنصر

افرادی که با علم شیمی آشنایی دارند می دانند که مواد خالص به دو شکل عنصر و ترکیب در طبیعت وجود دارند. درک ماهیت ماده اساس توسعه مفهوم عناصر بوده است. در دوره های مختلف تاریخ، ماده را پیوسته یا ناپیوسته در نظر گرفته اند. فرض بر این است که ماده پیوسته یکدست و بدون محدودیت قابل تقسیم می باشد و هر قسمت بدون در نظر گرفتن اندازه، خواص یکسانی از خود نشان می دهد. از طرف دیگر، ماده ناپیوسته به صورت ذرات تصور می شوند یعنی فقط تا یک نقطه قابل تقسیم است، نقطه ای که در آن واحدهای اساسی خاصی به نام اتم حاصل می شود. بر اساس این مفهوم که به عنوان فرضیه اتمی نیز شناخته می شود، تقسیم واحد اساسی (اتم) فقط می تواند ذراتی با خصوصیات عمیقاً متفاوت را ایجاد کند. بنابراین، اتم ها حاملین نهایی خواص مواد هستند.

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

درشت مولکول چیست علوم نهم

درشت مولکول چیست علوم نهم

درشت مولکول چیست علوم نهم

درشت‌مولکول یا ماکرومولکول در دانش شیمی به‌طور کلّی به مولکولهایی گفته می‌شود که از نظر تعداد اتمهای تشکیل‌دهنده، جرم مولکولی (و جرم مولکولی نسبی) و وزن مولکولی دارای مقادیر بالایی باشند. در مقابل، دیگر مولکول‌ها را با نام ریزمولکول می‌شناسند، هر چند این اصطلاح چندان کاربرد ندارد..با ما در سایت لرنیان همراه شوید تا درشت مولکول چیست علوم نهم  را بیشتر بررسی کنیم.

درشت مولکول چیست

درشت‌مولکول یا ماکرومولکول در دانش شیمی به‌طور کلّی به مولکولهایی گفته می‌شود که از نظر تعداد اتمهای تشکیل‌دهنده، جرم مولکولی (و جرم مولکولی نسبی) و وزن مولکولی دارای مقادیر بالایی باشند. در مقابل، دیگر مولکول‌ها را با نام ریزمولکول می‌شناسند، هر چند این اصطلاح چندان کاربرد ندارد.

در تعاریف هیچ مقدار مشخّص و همگانی برای سه ویژگی بالا تعیین نشده‌است و اطلاق واژهٔ درشت‌مولکول به یک مولکول خاص بیشتر به صورت عرفی و قراردادی است؛ به این معنی که ممکن است مولکول خا صّی را درشت‌مولکول بدانند در حالی که مولکول دیگری را (از خانواده‌ای متفاوت) علی‌رغم بزرگ‌تر یا سنگین‌تر بودنش.

درشت‌مولکول به حساب نیاورند. با وجود این برای برخی از خانواده‌های مواد شیمیایی مرزهایی قراردادی به منظور جداسازی ریزمولکول‌ها و درشت‌مولکول‌ها تعیین شده‌است برای نمونه اگر چندین اسید آمینه به یکدیگر متّصل شوند، ایجاد یک الیگوپپتید {پیوند پپتیدی(به انگلیسی: Peptide bond) یک پیوند شیمیایی بین دو مولکول است که گروه کربوکسیل یک مولکول با گروه آمین مولکول دیگر واکنش می‌دهد ایجاد می‌شود و به این وسیله یک مولکول آب آزاد می‌شود(سنتز آبدهی) و بیش‌تر میان دو اسید آمینه برقرار می‌شود. پیوند پپتیدی میان دو اسید امینه‌است.

درشت مولکول چیست علوم نهم
درشت مولکول چیست علوم نهم

(با این وجود پلی‌پپتید و پروتئین در بیشتر موارد به جای هم به کار می‌روند)

درشت مولکول

در تعاریف هیچ مقدار مشخّص و همگانی برای سه ویژگی بالا تعیین نشده‌است و اطلاق واژهٔ درشت‌مولکول به یک مولکول خاص بیشتر به صورت عرفی و قراردادی است؛ به این معنی که ممکن است مولکول خا صّی را درشت‌مولکول بدانند در حالی که مولکول دیگری را (از خانواده‌ای متفاوت) علی‌رغم بزرگ‌تر یا سنگین‌تر بودنش؛ درشت‌مولکول به حساب نیاورند. با وجود این برای برخی از خانواده‌های .مواد شیمیایی مرزهایی قراردادی به منظور جداسازی. ریزمولکول‌ها و درشت‌مولکول‌ها تعیین شده‌است. برای نمونه اگر چندین اسید آمینه به یکدیگر متّصل شوند.

ایجاد یک الیگوپپتید {پیوند پپتیدی(به انگلیسی: Peptide bond) یک پیوند شیمیایی بین دو مولکول است که گروه کربوکسیل یک مولکول با گروه آمین مولکول دیگر واکنش می‌دهد ایجاد می‌شود و به این وسیله یک مولکول آب آزاد می‌شود(سنتز آبدهی) و بیش‌تر میان دو اسید آمینه برقرار می‌شود. پیوند پپتیدی میان دو اسید امینه‌است. اگر تعداد اسید آمینه‌ها زیاد شود ترکیب یک پلی‌پپتید خواهد بود امّا اگر وزن مولکولی بیش از۱۰٬۰۰۰ شود ترکیب را پروتئین می‌نامند. (با این وجود پلی‌پپتید و پروتئین در بیشتر موارد به جای هم به کار می‌روند)

فرق پلیمر و درشت مولکول چیست و چگونه پلیمر ها و درشت مولکول ها را از هم تشخیص دهیم؟

پلیمر دسته ای از درشت مولکول هاست که از زنجیره های بلندی تشکیل شده که از اتصال تعداد زیادی مولکول های تکرار شونده  بدست میاد

درشت مولکول ها: مواد مولکولی هستند که مولکول های تشکیل دهنده آنها از تعداد اتم ، ابعاد ، جرم مولی و نیروی بین مولکولی زیاد برخورددار هستند. مانند انسولین، سلولز و…

هر پلیمری درشت مولکول می باشد ؛ اما هر درشت مولکولی پلیمر نیست!

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

فلزات قلیایی خاکی

فلزات قلیایی خاکی

فلزات قلیایی خاکی

به هر یک از عناصر گروه 2 جدول تناوبی فلزات قلیایی خاکی میگویند.با ما در وبسایت لرنیان همراه باشید تا این گروه جذاب جدول تناوبی را به شما معرفی کنیم.

فلز قلیایی خاکی چیست

فلزهای بازی قلیایی-خاکی به عناصر گروه دوم جدول تناوبی شامل شش عنصر ؛ بریلیوم و منیزیم ، کلسیم ، استرانسیوم ، باریم و رادیوم که آرایش الکترونی آن‌ها به ns۲ ختم می‌شود، می‌گویند. آخرین عنصر این گروه یعنی رادیوم، رادیواکتیو است. این فلزات سطحی درخشان و رنگ نقره‌ای سفید دارند. دارای واکنش‌پذیری بالایی هستند. اما واکنش‌پذیری این گروه به اندازه فلزات قلیایی (گروه I) نیست.

به استثنای رادیوم ، تمام فلزات و ترکیبات آنها تا حدی کاربرد تجاری پیدا می کنند ، به خصوص آلیاژهای منیزیم و انواع ترکیبات کلسیم. منیزیم و کلسیم ، به ویژه دومی ، ماهیت فراوانی دارند(آنها در میان شش عنصر رایج روی زمین قرار دارند و در فرآیندهای زمین شناسی و بیولوژیکی نقش بسزایی دارند.رادیوم یک عنصر نادر است و تمام ایزوتوپ های آن رادیواکتیو هستند.هرگز تولید تجاری این فلز صورت نگرفته است و اگرچه ترکیبات آن در نیمه اول قرن 20 برای درمان سرطان اغلب مورد استفاده قرار می گرفت ، اما جایگزین های گران قیمت آنها تا حد زیادی جایگزین شده است.

فلزات_قلیایی
فلزات_قلیایی

استخراج فلزات قلیایی خاکی

فلزات قلیایی خاکی در پوسته زمین یافت می‌شوند. اما نه به صورت فلز آزاد بلکه به علت فعالیت بالا به صورت ترکیب در کانی‌ها و سنگ‌های مختلف. کلسیم، پنجمین عنصر فراوان در پوسته زمین و منیزیم هشتمین عنصر فراوان در پوسته زمین است. کانی‌های مهم منیزیم عبارتند از: کارنیت، منیزیت و دولومیت. منیزیم از آب دریا هم استخراج می‌شود. با افزودن هیدروکسید کلسیم به آب دریا هیدروکسید منیزیم کم محلول به صورت رسوب ته‌نشین می‌شود. این رسوب بعد از تبدیل به کلرید منیزیم در سلول الکتروشیمیایی داونز الکترولیز می‌شود تا منیزیم فلزی بدست آید. منابع عمده کلسیم، کالک، سنگ آهک، ژیپس (سنگ گچ) بی‌آب است البته به این دلیل به عناصر این گروه قلیایی خاکی می‌گویند چون عناصر این گروه بیشتر در سطح خاک یافت می‌شوند.

تاریخچه فلزات قلیایی خاکی

اولین فلز قلیایی خاکی شناخته شده آهک (calx لاتین) بود که اکنون به عنوان اکسید کلسیم شناخته شده است. از آن در دوران باستان در ترکیبات ملات استفاده می شده است.

مگنزیا (این نام احتمالاً از مگنزیا ، منطقه ای از تسالالی در یونان گرفته شده است) ، اکسید منیزیم ، توسط شیمی دان اسکاتلندی جوزف بلک در سال 1755 نشان داده شد که یک قلیای خاکی متفاوت از آهک است. وی مشاهده کرد که منیزیا باعث بوجود آمدن یک سولفات محلول می شود ، در حالی که معلوم است که آن ناشی از آهک غیر محلول است.

در سال 1774 کارل ویلهلم شیله ، شیمی دان سوئدی که اکسیژن را کشف کرد ، دریافت که ماده معدنی بنام spar یا barys (یونانی: “سنگین”) حاوی قلیایی خاکی جدیدی است که به باریتا (اکسید باریم) معروف شد.

یک فلز قلیایی خاکی دیگر ، استرونتیا (اکسید استرانسیم) ، توسط شیمی دانان لندن ویلیام کروئیکسانک و آدیر کرافورد در سال 1789 در بررسی یک ماده معدنی (کربنات استرانسیم) یافت شده در یک معدن سرب در Strontian در Argyllshire ، اسکاتلند شناسایی شد.

بریلیا (اکسید بریلیم) از ماده معدنی بریل استخراج شد و توسط شیمی دان تحلیلی فرانسوی نیکولاس لوئیس ووکلین در سال 1798 به عنوانفلز قلیایی خاکی شناخته شد.اگرچه در ابتدا با آلومینا (اکسید آلومینیوم) اشتباه گرفته شد زیرا هر دو در قلیایی حل می شوند ، بریلیا مشخص است. بر خلاف آلومینا ، هنگامی که محلول قلیایی برای مدتی جوشانده شد دوباره از بین می رود.در اصل بریلیا به دلیل طعم شیرین آن گلوکینا (یونانی glykys ، “شیرین”) نامیده می شد. (این ریشه ریشه شناسی در فرانسه حفظ می شود ، جایی که عنصر بریلیم به عنوان گلوکنیوم نیز شناخته می شود.)

منیزیم ، کلسیم ، استرانسیم و باریم – عناصر حاصل از فلزات قلیایی خاکی توسط شیمی دان انگلیسی سر همفری دیوی در سال 1808 ، با استفاده از روش الکترولیتی که قبلاً برای جداسازی فلزات قلیایی پتاسیم و سدیم استفاده کرده بود ، به عنوان فلزات ناخالص جدا شد.

بعداً فلزات قلیایی-خاکی با کاهش نمکهای آنها با فلزات قلیایی آزاد تولید شدند و از این طریق (اثر پتاسیم بر کلرید بریلیم) بود که برلیوم ابتدا توسط شیمیدان آلمانی فردریش وهلر و شیمیدان فرانسوی آنتوان بسی جدا شد. رادیوم در سال 1898 با استفاده از رادیواکتیویته توسط فیزیکدانان فرانسوی پیر و ماری کوری کشف شد ، که تا سال 1902 آن را به شکل کلرید رادیوم از پیچبلند جدا کرده بود.رادیوم فلزی در سال 1910 از طریق کار ماری کوری و شیمیدان فرانسوی آندره لوئیس دبیرن جدا شد

مطالب مخصوص شما

مشخصات فلزات قلیایی خاکی

همانند دیگر گروه‌های جدول تناوبی عناصر، آرایش الکترونی مشابه، به خصوص در لایه آخر سبب شده است تا این عناصر روندهای تناوبی از خود نشان دهند. خواص عنصر رادیوم به دلیل ماهیت رادیواکتیو بودن ناشناخته است؛ اما پنج عنصر دیگر از فلزات قلیایی به خوبی شناخته شده‌اند. این فلزات همگی نرم، دارای رنگ سفید-نقره‌ای و همچنین شامل چگالی، نقطه ذوب و جوش پایین هستند.

بعضی از ترکیبات بریلیوم وقتی استنشاق می شوند بسیار سمی هستند
بعضی از ترکیبات بریلیوم وقتی استنشاق می شوند بسیار سمی هستند

تمامی این عناصر با هالوژن‌ها برای تشکیل متال هالیدهای فلزات قلیایی خاکی، وارد واکنش می‌شوند. فلزات قلیایی خاکی به غیر از برلیم، با آب برای تشکیل هیدروکسیدهای قوی قلیایی واکنش می‌دهند که حمل و نقل آن باید با دقت صورت بگیرد. از نظر انرژی یونش، این دسته از فلزات در رده دوم در میان عناصر جدول تناوبی قرار دارند. به دلیل پایین بودن بار موثر هسته و همچنین توانایی رسیدن به آرایش الکترونی پایدار با از دست دادن تنها دو الکترون،‌ انرژی یونش دوم نیز در این فلزات در رده دوم قرار دارد. فلزات قلیایی خاکیِ سنگین‌تر، نسبت به اعضای سبک‌تر خود واکنش‌پذیری بیشتری دارند.

در میان فلزات قلیایی خاکی،‌ برلیم یک استثنا است. این عنصر با آب و بخار وارد واکنش نمی‌شود و هالیدهای آن دارای پیوند کووالانسی است. از میان ترکیبات برلیم، ترکیب «برلیم فلوراید» ، شامل بیشترین خاصیت یونی است؛ اما نقطه ذوب پایین و در صورت ذوب شدن، هدایت الکتریکی پایینی دارد.

ترکیبات و واکنش ها

همانطور که گفته شد، این دسته از فلزات در واکنش با هالوژن‌ها تشکیل هالیدهای یونی همچون «کلسیم کلرید» می‌دهند. همچنین این عناصر در ترکیب با اکسیژن، اکسیدها را همچون «استرانسیوم اکسید» تولید و کلسیم، استرانسیوم و باریم در واکنش با آب تولید گاز هیدروژن و هیدروکسید می‌کنند. از میان ۶ عنصر این گروه، برلیوم، کلسیم، باریم و رادیم هر کدام حداقل یک رادیو ایزوتوپ طبیعی دارند. شدت رادیواکتیوی کلسیم و باریم بسیار ناچیز است.

برخی واکنش های اصلی در فلزات قلیایی خاکی

در زیر برخی از واکنش‌های اصلی این دسته از عناصر آورده شده است:

واکنش با هالوژن‌ها

 

فرآورده حاصل از واکنش بالا با نام «آنیدروس کلسیم کلرید» (کلسیم کلرید خشک) شناخته می‌شود که از آن به عنوان نم‌گیر (دسیکانت) استفاده می‌شود.

واکنش با کربن

در واکنش با کربن، اَسِتیلیدها به طور مستقیم تشکیل می‌شوند. لازم به ذکر است که برلیم تشکیل «کاربید»

 

واکنش با نیتروژن

 

با واکنش منیزیم و برلیم، به طور مستقیم نیترید تولید می‌شود.

واکنش با آب

کلسیم، استرانسیم و باریم به راحتی با آب برای تشکیل هیدروکسید و گاز هیدروژن وارد واکنش می‌شوند. برلیم و منیزیم معمولا با اکسید شدن و تشکیل دادن یک لایه غیر قابل نفوذ، به عنوان عناصر منفعل در آب شناخته می‌شوند:

شناسایی فلزات قلیایی خاکی

از طریق آزمایش‌های ساده‌ای مانند رنگ شعله و رنگ رسوب، می‌توان فلزات قلیایی خاکی را در ترکیبات شناسایی کرد.

رنگ شعله

ر جدول زیر رنگ شعله، هرکدام از این عناصر در چراغ بونزن نشان داده شده است. برلیم و منیزیم به دلیل اندازه کوچک، رنگ خاصی را نشان نمی‌دهند.

فلزرنگ شعله
کلسیمقرمز آجزی
استرانسیمقرمز لاکی
باریمسبز و زرد
رادیمقرمز زرشکی

 

شناسایی در محلول

«دی‌سدیم فسفات» به عنوان یک معرف برای یون منیزیم بکار می‌رود. در حضور آمونیاک و نمک‌های آمونیوم، رسوب سفید رنگ «آمونیوم منیزیم فسفات»

تشکیل می‌شود:

 

برای شناسایی یون کلسیم، از «آمونیوم اگزالات»

استفاده می‌شود. حاصل این واکنش،‌ رسوب سفید رنگ «کلسیم اگزالات»

 

 

استرانسیوم در واکنش با نمک‌های سولفاته رسوب تشکیل می‌دهد:

 

لازم به ذکر است که تمامی فلزات قلیایی خاکی در حضور آمونیوم کلرید و آمونیاک، هنگام واکنش با آمونیوم کربنات، رسوب سفیدرنگ تشکیل می‌دهند.

 

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

دانلود سوالات کنکور تجربی 99

دانلود سوالات کنکور تجربی 99

دانلود سوالات کنکور تجربی 99

کنکور تجربی 99 نظام جدید و نظام قدیم برگزار شد تا بدین صورت داوطلبان تلاش یکساله خود را در قالب یک آزمون سراسری چند ساعته بسنجند.به همین دلیل این مطلب از لرنیان را اختصاصا به دانلود سوالات کنکور تجربی 99 برای داوطلبان نظام جدید و نظام قدیم اختصاص خواهیم داد.

دانلود سوالات کنکور تجربی 99 نظام جدید

امسال تعداد داوطلبان آزمون سراسری به میزان یک میلیون و ۳۹۱ هزار و ۲۳۱ نفر در ۵ گروه آزمایشی میباشند. حدود ۲۵ هزار نفر به نسبت سال گذشته افزایش داوطلب داریم.

کنکور گروه آزمایشی هنر با ۱۱۳ هزار و ۷۳۲ داوطلب صبح روز چهارشنبه، ۲۹ مرداد، کنکور گروه‌های آزمایشی علوم ریاضی و فنی با ۱۵۵ هزار و ۲۵۰ داوطلب و علوم انسانی با ۳۵۵ هزار و ۵۸۰ داوطلب صبح روز پنجشنبه، ۳۰ مرداد، کنکور گروه آزمایشی علوم تجربی با ۵۹۴ و هزار ۲۵۹ داوطلب صبح روز جمعه، ۳۱ مرداد و در نهایت کنکور گروه آزمایشی زبان خارجی با ۱۷۴ هزار و ۴۱۲ داوطلب صبح روز شنبه، اول شهریور برگزار خواهد شد .

سئوالات آزمون عمومی داوطلبان هر یک از گروه‌های آزمایشی پنجگانه در یک دفترچه به نام دفترچه شماره ۱ چاپ شده است. این دفترچه همراه با پاسخنامه امتحانی در یک بسته نایلونی به صورت شخصی سازی شده، در جلسه آزمون تحویل داوطلب خواهد شد. 

آزمون عمومی و اختصاصی داوطلبان گروه آزمایشی هنر در صبح چهارشنبه ۲۹ مرداد، داوطلبان گروه‌های آزمایشی علوم ریاضی و فنی و علوم انسانی در صبح پنجشنبه ۳۰ مرداد، داوطلبان گروه آزمایشی علوم تجربی در صبح جمعه ۳۱ مرداد و داوطلبان گروه آزمایشی زبان‌های خارجی در صبح شنبه یکم شهریورماه در ۳۹۲ شهر و بخش کشور برگزار شد. این دوره از آزمون سراسری متفاوت ترین آزمون در دوره های اخیر بوده است .

با توجه به شیوع بیماری کرونا، این آزمون پس از دوباره تعویق و تردیدهایی نسبت به برگزاری یا عدم برگزاری آن در ایام کرونا، صبح امروز ۲۹ مرداد با شروع آزمون گروه آزمایشی هنر برگزار شد. ک

نکور سراسری سال ۱۳۹۹ در روزهای ۲۹، ۳۰ و ۳۱ مرداد و اول شهریورماه برگزار شده است

دانلود سوالات کنکور تجربی 99 خارج از کشور

دانلود سوالات کنکور تجربی 99 سازمان سنجش

چگونگی تاثیر معدل در کنکور تجربی ۱۴۰۰

میزان تاثیر معدل در کنکور سال ۱۴۰۰ به میزان ۳۰% و بصورت قطعی می باشد. برای داوطلبان نظام قدیم نمرات امتحاناتی که بصورت نهایی در سال سوم دبیرستان و پیش دانشگاهی کسب کرده اند تاثیر دارد. و برای داوطلبان نظام جدید معدل سال یازدهم تاثیری ندارد بلکه نمرات امتحانات نهایی سال دوازدهم به اندازه ۳۰ درصد و بصورت قطعی موثر خواهد بود. 

 

تاثیر معدل در کنکور سراسری ۱۴۰۰ شامل چه داوطلبانی نمی شود

داوطلبانی که دیپلم خود را سال ۸۴ و ماقبل آن دریافت کرده اند شامل تاثیر معدل در کنکور سراسری ۱۴۰۰ نمی شوند همچنین داوطلبانی که مدرک پیش دانشگاهی خود را قبل از سال ۹۱ دریافت نموده اند شامل تاثیر نمرات پیش دانشگاهی نمی شوند . هم چنین داوطلبانی که در گروه آزمایشی که با مدرک دیپلم آنها متفاوت است شرکت می کنند نیز شامل تاثیر معدل در کنکور سراسری ۱۴۰۰ میشوند اما نحوه تاثیر دروس در کنکور برای این داوطلبان متفاوت است .

 

تعداد شرکت کننده در کنکور تجربی

۶۴۲ هزار و ۲۲۸ نفر در کنکور تجربی ۹۷

۵۸۰ هزار و ۳۰۱ نفر در کنکور تجربی ۹۶

۵۱۹ هزار و ۴۸۸ نفر در کنکور تجربی ۹۵

 

میزان سختی سوالات کنکور

سوالات کنکور به شکل مفهومی است و این به منزله دشوار بودن سوالات نیست بلکه کسانی که کتاب های درسی را به دقت مطالعه کرده باشند می ‌توانند به سوالات پاسخ دهند. طراحان آزمون کنکور در تدوین سوالات طبق نمودار و دستورالعمل زیر عمل می کنند :

۲۰ الی ۳۰% سوالات ساده

۴۰ الی ۶۰ % سوالات متوسط

۲۰ الی ۳۰% سوالات مشکل

 

دانلود سوالات عمومی کنکور تجربی 99

دانلود سوالات اختصاصی کنکور تجربی 99

دانلود سوالات کنکور تجربی 99
دانلود سوالات کنکور تجربی 99

 

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

رشته بهداشت عمومی

رشته بهداشت عمومی

رشته بهداشت عمومی

رشته بهداشت عمومی در تعریف ساده شاخه ای از علوم بهداشتی به شمار می رود که هدف اصلی از تاسیس آن رسیدگی به افراد جامعه و ارتقا دادن کیفیت سلامتی آنها است. در واقع کسانی که در این رشته به تحصیل می پردازند وظیفه دارند که سلامت افراد جامعه را تضمین نمایند و از بروز هر گونه اتفاقی که منجر به تهدید سلامت آنها یا خدشه وارد کردن به بهداشت جمعی می شود، پیشگیری به عمل آورند.در این مقاله از لرنیان درباره رشته بهداشت عمومی بیشتر صحبت خواهیم کرد.

رشته بهداشت عمومی چیست

بهداشت شخصی به حفظ پاکیزگی بدن کمک می کند. رشته بهداشت عمومی در واقع شاخه ای دیگر از علوم تجربی است که هدف آن ارتقاء و سلامت افراد جامعه است. کسانی که دراین حوزه تحصیل می کنند در واقع به پیشگیری می پردازند نه درمان.

هدف از رشته بهداشت تربیت و آموزش دادن به نیروهای انسانی است که با مفاهیمی مانند شناخت بیماری ها، نحوه شیوع آن، مراقبت های پیشگیری، حفظ سلامت فردی، حفظ سلامت اجتماعی آگاه هستند و این دانش را به بقیه افراد جامعه اموزش می دهند تا کیفیت سلامت فرد و جامعه افزایش پیدا کند. به همین دلیل این رشته بیشتر جنبه آموزشی دارد.

کار کارشناس بهداشت عمومی چیه؟

کار کارشناسان بهداشت عمومی ارائه طرح های پژوهشی در زمینه ‪HSR‬، آموزش پرسشگران سلامت، همکاری در انجام مصاحبه های پژوهشی و تدوین داده های لازم. پایش سلامت کودکان، مراقبت قبل و بعد از زایمان مادران و شرکت در برنامه های بهداشت مدارس، ارائه خدمات تنظیم خانواده به خانوار های تحت پوشش، نظارت بر تکمیل پرونده های خانوارهای تحت پوشش .

گرایش های رشته بهداشت عمومی در مقطع کارشناسی

این رشته در حال حاظردر مقطع کارشناسی در دانشگاه ها به صورت پیوسته و ناپیوسته ارائه می شود و دانشجو امکان انتخاب گرایش خاصی ندارد اما در مقطع کارشناسی ارشد می تواند نسبت به انتخاب گرایش اقدام کند.

گرایش های رشته بهداشت عمومی در مقطع کارشناسی ارشد

دانشجویان در مقطع کارشناسی ارشد می تواند نسبت به انتخاب رشته هایی مانند ارشد آموزش بهداشت و ارتقا سلامت، آمار زیستی، اپیدمیولوژی، اکولوژی انسانی، انفورماتیک پزشکی، ارزیابی فناوری سلامت، بهداشت و ایمنی مواد غذایی، تاریخ علوم پزشکی، حشره‌شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین بیماری، رفاه اجتماعی، زیست فن آوری پزشکی و سم شناسی، ارشد علوم تغذیه، مدیرت توانبخشی، ارشد مهندسی بهداشت محیط ، فناوری اطلاعات سلامت، فیزیولوژی و کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی اقدام کنند.

وضعیت ادامه تحصیل رشته بهداشت عمومی در مقاطع بالاتر

امکان ادامه تحصیل در این رشته تا مقطع دکترا وجود دارد.

دروس ارائه شده در مقطع کارشناسی پیوسته رشته بهداشت عمومی

نوع درس

عناوین دروس

دروس عمومی 

(24 واحد)

مبانی نظری اسلام – اخلاق کاربردی (آیین زندگی) – انقلاب اسلامی – تاریخ و تمدن اسلامی – آشنایی با منابع اسلامی – فارسی عمومی – زبان خارجه – تربیت بدنی (1 و 2) – اندیشه اسلامی (1 و 2)
دروس اصلی و پایه 

(32 واحد)

بیوفیزیک – بیوشیمی – تشریح و فیزیولوژی – اصول و مبانی جامعه شناسی – آمار حیاتی (1 و 2) – اصول و کلیات اپیدمیولوژی – اکولوژی انسانی و بهداشت بین الملل – توانبخشی و رفاه اجتماعی – کلیات پزشکی و بهداشت – اصول تغذیه – فارماکولوژی – مصون سازی فعال و انفعالی – اصول و کلیات خدمات بهداشتی – میکروب شناسی 1 (قارچ شناسی و انگل شناسی) – میکروب شناسی 2 (باکتری شناسی و ویروس شناسی)
دروس اختصاصی  

(60 واحد)

روانشناسی و بهداشت روان – بهداشت دهان و دندان – اقتصاد بهداشت – بهداشت دانش آموزان و مدارس – کاربرد کامپیوتر در تجزیه و تحلیل های داده های بهداشتی – نظام های سلامتی در ایران و جهان – بهداشت سالمندان – مدیریت و نظارت در مراکز بهداشتی درمانی – تکنولوژی آموزشی – اپیدمیولوژی بیماری های شایع در ایران – حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین سموم آفت کش ها و کاربرد آن ها – برنامه های ملی مبارزه با بیماری های واگیر – بیماری های شایع کودکان و طرق پیشگیری از آن – برنامه ملی مبارزه با بیماری های غیر واگیر و اپیدمیولوژی آن ها – بهداشت محیط 1 (آب) – بهداشت محیط 2 (فاضلاب و زباله) – بهداشت محیط 3 (مواد غذایی، مسکن، هوا و پرتوها) – بهداشت حرفه ای – اصول مدیریت در خدمات بهداشتی – بهداشت روانی و اعتیاد – تغذیه کاربردی – بهداشت مادران و کودکان – بهداشت باروری – اصول برنامه ریزی بهداشتی – آموزش بهداشت و ارتباطات – بیماری های ارثی و مشاوره ژنتیکی – پاتولوژی جغرافیایی ایران (معرفی بیماری های شایع) – روش تحقیق در علوم بهداشتی – زبان تخصصی – بهداشت مواد غذایی – اقدامات بهداشتی و کمک های اولیه در شرایط اضطراری
کارآموزی در عرصه 

(12 واحد)

رشته بهداشت عمومی بدون کنکور

لیست رشته های پیراپزشکی بدون آزمون 1400

رشته های پیراپزشکی، پزشکی و دندان پزشکی معمولا به صورت بدون آزمون ارائه نمی گردند. چرا که این رشته ها به عنوان رشته های پر متقاضی بین داوطلبان کنکور سراسری شناخته شده و رقابت سنگینی برای پذیرش در آن ها وجود دارد. همچنین بیان کردیم که معمولا رشته های پیراپزشکی به صورت بدون کنکور ارائه نمی شوند اما ممکن است در برخی از دوره های آزمون سراسری به علت وجود شرایط خاص، شاهد پذیرش بدون آزمون در این رشته ها باشیم.

به عنوان مثال، رشته هایی مانند اتاق عمل، تکنسین سلامت دندان، بهداشت محیط و… از جمله رشته های پیراپزشکی هستند که به صورت بدون کنکور در سال 96 ارائه شدند. در سال 97 نیز برخی از این رشته ها، به صورت بدون کنکور ارائه شدند که عبارتند از:

  • کاردانی بهداشت عمومی – بهداشت خانواده
  • کاردانی بهداشت عمومی – مبارزه با بیماری ها
  • کاردانی بهداشت محیط
  • کاردانی علوم آزمایشگاهی
  • کاردانی هوشبری

 

بازار کار و میزان در آمد رشته بهداشت عمومی

رشته بهداشت عمومی از لحاظ آینده شغلی در وضعیت نسبتا خوبی قرار دارد. دانش آموختگان این رشته نقش های مختلفی از جمله نقش آموزشی، نقش پژوهشی، نقش مراقبتی و نقش اجرایی خواهند داشت که به تفصیل شامل وظایف زیر می باشند:

نقش آموزشی:

حیطه کاری این دسته از فارغ التحصیلان، در زمینه مشاوره های قبل از ازدواج، آموزش مادران، آموزش کاردان ها و بهورزهای مراکز بهداشت خواهد بود.

نقش پژوهشی:

 آموزش پرسشگران سلامت، همکاری در انجام مصاحبه های پژوهشی و تدوین اطلاعات، ارایه طرح های پژوهشی در زمینه HS ازجمله فعالیت هایی است که کارشناسان بخش پژوهشی بر عهده دارند.

نقش مراقبتی:

افراد در این نقش، مراقبت قبل و بعد از زایمان مادران و مراقبت از سلامت کودکان را بر عهده دارند.

نقش اجرایی:

نظارت بر تکمیل پرونده های خانوارهای تحت پوشش، ارایه خدمات تنظیم خانواده به خانوار های تحت پوشش و حضور در برنامه های بهداشت مدارس از جمله فعالیت هایی است که کارشناسان بخش اجرایی بر عهده دارند.

میزان درآمد در این رشته، مانند بسیاری از رشته های علوم پزشکی به فاکتور های زیادی بستگی دارد. به عنوان مثال عواملی چون شهر، مهارت فردی، سابقه کاری و… در این مسئله تاثیر گذار خواهند بود؛ همچنین بدون شک مسائل اقتصادی نیز در بازارکار و درآمد رشته دخیل خواهد بود. با توجه به این شرایط و درکنار تمام این پارامترها، میانگین حقوق دانش آموختگان رشته بهداشت عمومی، 5 میلیون و 800 هزار تومان می باشد.

آیا طرح نیروی انسانی تعریف شده برای رشته بهداشت عمومی، اجباری است؟

خیر، طرح نیروی انسانی این رشته به صورت اختیاری گذرانده می شود.

بازارکار و فرصت های شغلی برای رشته بهداشت عمومی در چه وضعیتی قرار دارد؟

رشته بهداشت عمومی از لحاظ آینده شغلی در وضعیت نسبتا خوبی قرار دارد. دانش آموختگان این رشته می توانند درمراکز بهداشتی درمانی شهری و روستایی، مراکز ترک اعتیاد، مدارس، بیمارستان ها و… مشغول به کار شوند.

آیا امکان تغییر رشته از رشته بهداشت عمومی به پزشکی وجود دارد؟

بله، فارغ التحصیلان مقطع کارشناسی پیوسته و ناپیوسته می توانند با شرکت در آزمون لیسانس به پزشکی، نسبت به ادامه تحصیل در رشته پزشکی اقدام نمایند.

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

شکست نور

شکست نور

شکست نور

پدیده ای که هنگام عبور نور از محیطی با چگالی کمتر به محیطی با چگالی بیشتر یا برعکس را که با تغییر سرعت نور همراه می باشد را پدیده شکست نور می گویند. ما قصد داریم در این مقاله از وبسایت لرنیان در مورد این پدیده بیشتر آشنا شویم پس با ما همراه باشید.

شکست نور چیست

پرتوهای نور وقتی از یک محیط شفاف وارد محیط شفاف دیگر می‌شوند از مسیر خود منحرف می‌شوند، این پدیده را شکست نور می‌گویند. اگر پرتو تابش عمود بر سطح مشترک بین دو محیط باشد، (زاویه آن با خط عمود برابر صفر باشد) در این صورت نور بدون شکست وارد محیط دوم شده و منحرف نمی‌شود. اگر پرتو تابش از محیط رقیق وارد محیط غلیظ گردد، در این حالت پرتو شکست به خط عمود نزدیک می‌شود؛ یعنی زاویه شکست از زاویه‌ی تابش کوچک تر می‌گردد. در شکست نور رابطه‌ی معروف اسنل صادق است.

شکست نور در منشور

قبل از اینکه در مورد شکست نور در منشور صحبت کنیم در مورد منشور صحبت کنیم؛

هنگامی که باران می‌ آید همه‌ی ما گاهی با پدیده‌ رنگین‌ کمان رو به ‌رو شده‌ ایم رنگین‌ کمان پدیده‌ی زیبایی است که در آن نور خورشید به رنگ‌های مختلفی در آمده و ما نواری با رنگ‌های مختلف در آسمان می‌بینیم. توضیح علمی، برای ایجاد این پدیده منشور است.

منشور جسمی از جنس بلور یا جنسی دیگر است که نور پس از عبور از آن تجزیه می‌شود. منشور محیط شفافی است که به دو سطح صاف و شفاف غیر موازی ختم می‌گردد که از یک طرف همدیگر را قطع نموده، تشکیل رأس منشور را می‌دهند و در طرف دیگر قاعده‌ی‌ منشور را می‌سازند.

نور خورشید ترکیبی از طول موج‌های مختلف است که هنگام عبور از منشور ضریب شکست برای طول موج‌های مختلف متفاوت است. این نور، به لحاظ بستگی ضریب شکست به طول موج و یا پاشندگی مواد، به رنگ‌های تشکیل‌دهنده آن تجزیه می‌شود. مثلاً نور سفید (نور خورشید) به طیف وسیع هفت رنگ خود تجزیه می‌گردد.

رنگین کمان به علت شکست نور تشکیل می شود
رنگین کمان به علت شکست نور تشکیل می شود

 

انواع منشور

منشور پنج وجهی

منشور پنج وجهی یک منشور انحراف ثابت است، بدین معنی که پرتوی ورودی را ۹۰ درجه منحرف می‌کند، به خاطر همین ویژگی به چنین منشوری گونیای اپتیکی می‌گویند.

در تنظیم و طراحی سیستم هایی که دارای مسیرهای متقاطع پرتویی به اندازه ۹۰ هستند، بسیار سودمند واقع می‌شوند. به سبب زاویه تابش کوچک نخستین بازتابش داخلی، بازتابش داخلی کلی در اینجا صورت نمی‌گیرد؛ بنابراین سطوح بازتابنده یک منشور پنج وجهی باید با فیلم‌های (پوشش‌های) بازتابنده پوشش یابند.

منشور پورو

این منشورها از ترکیب دو منشور راست گوشه به دست می‌آیند و در پیکربندی‌های انحراف ثابت ۱۸۰ درجه مورد استفاده قرار می‌گیرند، درحالی‌که هر دو منشور تولید معکوس می‌کنند، ترکیب آن‌ها تولید وارونی می‌کند.

این دو منشور، مسیر یک سیستم اپتیکی را تا می‌کنند (سیستم را در ادامه فرآیند از مسیر نور خارج می‌کنند) و همچنین یک تصویر را به اندازه نصف طول وتر در هر دو جهت افقی و عمودی جابجا می‌کنند.

از منشور پورو می‌توان برای کاهش طول یک تلسکوپ کپلری استفاده کرد و همزمان با آن یک وارونی دیگر که برای راست کردن تصویر وارون تلسکوپ ضرورت دارد، به دست آورد. به همین دلیل، در بسیاری از دوربین‌ها و سایر دستگاه‌های دو چشمی، از این منشور استفاده می‌شود.

منشور دوه

نوری که به موازات قاعده یک منشور وارد آن می‌شود در درجه اول به قاعده منشور شکسته می‌شود، در آنجا بازتابش داخلی کلی می‌یابد. سپس در وجه مقابل می‌شکند تا دوباره به نوری موازی باقاعده تبدیل شود، از آنجا که قسمت رأس منشور اثری بر پرتوهای بازتابیده از سطح قاعده ندارد، معمولاً حذف می گردد (برش داده می‌شود)؛ آنچه باقی می‌ماند یک منشور دوه است.

پیمایش پرتوهای نور در یک منشور دوه معادل عبور آن‌ها از یک تیغه شیشه‌ای هست؛ بنابراین در زاویه تابش غیر عمودی پاشیدگی روی نخواهد داد. به نقل از تبیان اگر هم باشد داخلی است و در سطح دوم جمع می‌شود. یکی از سودمندترین خواص منشور دوه آنست که چرخش منشور حول محوری به موازات جهت انتشار نور در بیرون منشور، منجر به چرخش تصویر معکوس به اندازه دو برابر زاویه چرخش منشور می‌شود. تعداد ترکیب‌های منشوری دیگر خیلی زیاد هست و برخی از آن‌ها برای دستگاه نوری خاصی طراحی شده است.

مطالب مخصوص شما

شکست نور علوم هشتم

اگر باریکه‌ای از نور را به منشور بتابانیم نور هنگام عبور از منشور تجزیه می‌شود. به این پدیده پاشندگی نور می‌گویند. تجزیه نور در حقیقت به دلیل شکست نور اتفاق می‌افتد. نور سفید از رنگ‌های مختلف تشکیل شده است. وقتی نور سفید به منشور برخورد می‌کند چون سرعت نورهای مختلف متفاوت است، هرکدام با زاویه‌ای متفاوت از منشور خارج می‌شود. به عبارت دیگر ضریب شکست برای نورهای مختلف متفاوت است. به همین دلیل است که نور سفید را به صورت طیفی از رنگ‌ها مشاهده می‌کنیم.

ضریب شکست چیست

نسبت سرعت نور در خلا به سرعت نور در یک محیط شفاف، ‌ضریب شکست آن محیط نامیده می‌شود.

میزان شکست نور به چه عواملی بستگی دارد؟

شکست نور به دو عامل بستگی دارد:

جنس محیط: هرچه چگالی محیط بیشتر باشد،‌آن محیط غلیظ‌تر است و سرعت نور در آن محیط کمتر است. سرعت نور در شیشه کمتر از آب و آب کمتر از هوا است.

زاویه برخورد نور: هنگام عبور نور از محیط اول به محیط دوم هرچه نور با زاویه‌ بزرگتری وارد محیط دوم شود، زاویه شکست نور بزرگتر خواهد بود.

پاشندگی نور

اگر به طیف نوری که توسط منشور ایجاد شده است نگاه کنید متوجه خواهید شد که نور قرمز کمترین انحراف و نور بنفش بیشترین انحراف را دارد. یعنی نور قرمز نسبت به نور بنفش کمتر شکسته شده است. بنابراین انحراف کمتر به معنای شکسته شدن کمتر و انحراف بیشتر به معنای شکسته شدن بیشتر است.

علت شکست نور چیست؟

نور در خلا با سرعت سیصد هزار کیلومتر بر ثانیه حرکت می‌کند. سرعت نور در محیط‌های مختلف، متفاوت است. هرچه محیط غلیظ‌تر باشد یا به بیان دیگر هرچه چگالی محیط بیشتر باشد سرعت نور در آن محیط کمتر است. بنابراین هنگامی که نور از یک محیط به محیط دیگر وارد می‌شود چون سرعت آن تغییر می‌کند، نور تغییر مسیر می‌دهد، بنابراین می‌گوییم نور شکسته شده است. علت شکست نور متفاوت بودن سرعت نور در محیط‌های مختلف است.

شکست نور در عدسی

عدسی‌ها مانند منشور مسیر نور را تغییر می‌دهند. عدسی‌ها با توجه به شکلی که دارند پرتوهای نور را متمرکز می‌کنند یا از هم دور می‌کنند.

عدسی چیست؟

عدسی‌ تکه‌ای از شیشه یا پلاستیک شفاف است که حداقل یک سطح خمیده دارد. عدسی‌ها نور را از خود عبور می‌دهند. از عدسی‌ها برای تغییر جهت نور استفاده می‌شود. عدسی‌ها شکل‌ها و کاربردهای مختلف دارند.

انواع عدسی

عدسی‌ها انواع مختلف دارند و از آن‌ها برای کارهای مختلف استفاده می‌شود. دو گونه از رایج‌ترین عدسی‌ها، عدسی همگرا و عدسی واگرا نام دارند.

عدسی ها مانند منشور می توانند مسیر نور را عوض کنند
عدسی ها مانند منشور می توانند مسیر نور را عوض کنند

1. عدسی همگرا

در عدسی همگرا یا محدب لبه‌های عدسی نازک‌تر از وسط عدسی هستند، بنابراین سطح عدسی همگرا برآمده است. اگر پرتوهای نور را از یک عدسی همگرا عبور دهیم، عدسی مسیر پرتوهای نور را تغییر می‌دهد و آن‌ها را در یک نقطه متمرکز می‌کند. به این نقطه کانون عدسی می‌گویند.

در عدسی همگرا پرتوهای نور پس از عبور از عدسی به هم نزدیک می‌شوند. عدسی همگرا اجسام را بزرگتر از اندازه‌ی واقعی نشان می‌دهد. از این گونه عدسی‌ها برای ساخت ذره‌بین استفاده می‌شود.

2. عدسی واگرا

در عدسی واگرا یا مقعر لبه‌های عدسی ضخیم‌تر از وسط عدسی هستند بنابراین سطح عدسی واگرا فرورفته است. اگر پرتوهای نور را از یک عدسی واگرا عبور دهیم، عدسی مسیر پرتوهای نور را تغییر می‌دهد و آن‌ها را پراکنده می‌کند.

در عدسی واگرا پرتوهای نور پس از عبور از عدسی از هم دور می‌شوند. عدسی واگرا اجسام را کوچکتر از اندازه‌ی واقعی نشان می‌دهند.

کاربردهای عدسی

از عدسی‌ها در ساخت عینک‌های طبی، میکروسکوپ، تلسکوپ، ‌دوربین‌های دوچشمی، دوربین عکاسی و چشمی درب منزل استفاده می‌شود. بعضی مشاغل مانند ساعت سازی‌ها و جواهر سازی‌ها از عدسی استفاده می‌کنند.

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

هیپوتالاموس چیست

هیپوتالاموس

هیپوتالاموس چیست

غده هیپوتالاموس یکی از دو غده ی دروزن ریز بدن است که ترشح بسیاری از هورمون های بدن را کنترل می کند.در واقع این دو غده به عنوان مرکز اصلی کنترل برایسایر غده های درون ریز عمل می کنند.ما دراین مقاله از وبسایت لرنیان قصد داریم به بررسی غده هیپوتالاموس بپردازیم پس با ما همراه باشید.

غده هیپوتالاموس چیست

غده هیپوتالاموس مرکزی در مغز است فعالیت های دستگاه عصبی و درون ریز را کنترل می کند، ونیز بسیاری از اعمال بدن، مانند دمای بدن، فشارخون و احساسات را تنظیم می کند. هیپوتالاموس از قسمت های دیگر مغز،اطلاعاتی درباره ی شرایط درونی و بیرونی بدن به دست می آورد. سپس به این اطلاعات و نیز به غلظت هورمون ها در خون پاسخ می دهد. در واقع پاسخ هیپوتالاموس، صادر کردن دستورهایی به غده هیپوفیز است. این دستور ها همان هورمون هایی هستند که از هیپوتالاموس ترشح می شوند و سرنجام به هیپوفیز می رسند و بر آن تاثیر می گذارند.

وظیفه هیپوتالاموس چیست

هیپوتالاموس در واقع یک دستگاه کنترل‌کننده بدن است.

این عمل از طریق ترشح دونوع هورمون به نام‌های آزادکننده و مهارکننده می‌باشد که نوع اول ترشحات هیپوفیز را زیادتر و نوع دوم آن را کمتر می‌کند. علاوه بر آن هیپوتالاموس دمای بدن، گرسنگی، تشنگی و چرخه زمانی بدن را تنظیم می‌کند.

"<yoastmark

به‌طور کلی هیپوتالاموس مرکز اعمال غریزی است، مانند احساس گرسنگی، سیری، تشنگی، تنظیم دمای بدن، تنظیم فشار خون، رفتارهای هیجانی مثل خشم و ترس و اضطراب و نیز عاطفه. نیز باعث ترشح هورمون رشد -که باعث رشد استخوان می‌گردد- و هورمون تیروتروپ (برانگیزندهٔ غدهٔ تیرویید )، هورمون آزاد کننده کورتیکوتروپین (CRH) (مؤثر برغده فوق کلیه)، هورمون لاکتوژن (مؤثر بر پرولاکتین)، هورمون آزادکننده گنادوتروپین‌ها (مؤثر بر هورمون اف‌اس‌هاش و ال هاش) (برانگیزنده‌های غدد جنسی) می‌شود.

در پدیده تولید مثل، چند سطح کنترل هورمونی وجود دارد که هیپوتالاموس اولین سطح کنترل مغز است. انواع محرک بیرونی به مغز می‌رسد و محرک‌های مربوط به تولید مثل به هیپوتالاموس وارد می‌شوند.

برای نمونه در گوسفند کاهش تدریجی دوره روشنایی منجر به تحریک هورمونی می‌شود در حالی که در جانوران دیگر از قبیل خرگوش جفت‌گیری محرک اولیه تخمک‌گذاری است از دیگر محرک‌های حسی می‌توان محرک بویایی را نام برد. مشخص شده که اغلب این محرک‌های خارجی از طریق تأثیر هیپوتالاموس بر هیپوفیز منجر به تغییر فعالیت‌های هورمونی می‌شوند. تحت اثر این محرک‌ها فاکتورهای رهاکننده و مهارکننده از هیپوتالاموس رها شده این عوامل به لوب پیشین هیپوفیز منتقل می‌شوند. از جمله این فاکتورها هورمون رهاکننده گنادوتروپین (GnRH)است.

 

هیپوتالاموس و هیپوفیز چیست

مکانسیم های خود تنظیمی، مقدار هورمون های خون را دقیقا تنظیم می کنند. اما دو غدهی درون ریز، ترشح اولیه ی بسیاری از هورمون ها را کنترل می کنند. این دو غده ، هیپوتالاموس و هیپوفیز هستند. این دو به عنوان مرکز اصلی کنترل برای سایر غده های درون ریز عمل می کنند.

رابطه ی بین غده هیپوتالاموس و هیپوفیز

مغز اندام بسیار پر کاری است. فعالیت های بالای نورون ها، تحریک مداوم سیناپس ها، پمپاژ خون و غددی که انواع هورمون هارا تولید می کنند. این غدد مخصوصا هیپوتالاموس و هیپوفیز در یک فعالیت دائمی عملکرد نرمال بدن را حفظ و کنترل می کنند. هیپوتالاموس ناحیه ای از مغز است که گسترده وسیعی از عملکرد های بدن را کنترل می کند. این غده که به اندازه یک بادام زمینی است، در وسط و قسمت تحتانی مغز،زیر تالاموس و بالای ساقه مغز قرار دارد و غده هیپوفیز در قسمت زیرین آن قرار می گیرد.
تمام مهره داران دارای هیپوتالاموس هستند که زا جمله نقش های اولیه آن حفظ همئوستازی بدن است.
هیپوتالاموس در بسیاری از عملکردهای درونی بدن شرکت دارد. این غده پیام های عصبی را از گیرنده های عصبی در سراسر بدن دریافت کرده، محتویات شیمیایی و خصوصیات فیزیکی خون مانند دما، فشار خون، محتویات غذایی، هورمونی و آبی را چک می کند. چنانچه تغییر در شرایط عادی همئوستازی بدن ایجاد شود یا در صورت نیاز به تغییرات تکاملی، این غده فعالیت سلولی بخش های مختلف بدن را از طریق آزاد سازی هورمون هایی از نواحی جلویی و پشتی هیپوفیز، تحریک می کند.
در حقیقت هیپوتالاموس از طزیق هیپوفیز رابطه ای بین نورون های عصبی و سیستم درون ریز بدن برقرار می کند. ترشح هورمون های غده هیپوفیز بوسیله هورمون های هیپوتالاموس کنترل می شود. ناحیه خاصی از هیپوتالاموس هورمون های ADH وOXT را تولید و به هیپوفیز می فرستند. هورمون های این غده به طریق زیر به ناحیه جلویی هیپوفیز رسیده و بر عملکرد بدن اثر می گذارند.

  • شاخه ای از رگ خونی هیپوفیز در ناحیه هیپوتالاموس منشعب شده و هورمون های آن پس از ترشح به این رگ ها به هیپوفیز راه می یابند.
  • این رگ در ناحیه داخلی هیپوفیز به مویرگ های کوچکتری منشعب شده که portal vine نامیده می شوند.
  • در نهایت این مویرگ ها پس از رسیدن به یکدیگر مجددا رگ خونی بزرگتری را تشکیل داده که از هیپوفیز به سیستم گردش خون منتهی می شود.
    ارتباط هیپوتالاموس با ناحیه پشتی هیپوفیز به جای رگ های خونی از طریق ویکول ها و در طول اکسون سلول های عصبی برقرار می شود. تحریک این سلول و تولید پتانسیل عمل باعث آزادسازی این هورمون ها از انتهای آکسون به شبکه مویرگی هیپوفیز می شود.
    ناحیه جلویی هیپوفیز از پنج نوع سلول مختلف تشکیل می شود که مجموعا هفت هورمون متفاوت تولید می کند:
  • سوماتوتروف که هورمون رشد انسانی بوده و سوماتوتروپین ترشح می کند و بر رشد بدن و متابولیسم آن اثر می گذارد.
  • گونادوتروف که هورمون FSH و LH را تولید کردهو بر عملکرد غدد تناسلی اثر می گذارد.
  • لاکتوتروف که هورمون پرولاکتین را ترشح کرده و تولید شیر در پستان را تحریک می کند.
  • کورتیکوتروپ که هورمون ACTH را ترشح کرده و عملکرد غدد فوق کلیوی را کنترل می کند.همچنین هورمون تشدید کننده ملانوسیت MSH را ترشح می کند.
  • تیروتروپ که هورمون های تحریک کننده تیروئید TSH را ترشح کرده و عملکرد تیروئید را کنترل می کند.
    در ناحیه پشتی هیپوفیز تنها دو هورمون ترشح می شود:
  • اکسی توسین OXT که بر عملکرد رحم و غدد شیری بارداری و زایمان اثر می گذارد.
  • ADHکه در پاسخ به خشکی، از دست دادن خون، درد و استرس ترشح می شود و از حجم ادرار کاسته و آب بدن را حفظ می کند.

 

بیماری هامارتوم هیپوتالاموس

هامارتوم هیپوتالاموس یکی از اختلالات مادرزادی است که در حین مراحل اولیه زندگی جنینی ایجاد می شود. از آنجا که HH تومور مغزی نیست، بنابراین این ضایعه رشد نکرده و به بافتهای مغزی مجاور حمله نمی کند. بنابراین خطری برای جنین در پی ندارد.

با این حال ، HH منجر به یک نوع صرع می شود که مشخصه آن صرع ژلاستیک یا (صرع خنده) است. در اکثر بیماران این نوع تشنج از اوایل دوره شیرخوارگی شروع می شود. این نوع صرع در شروع آن قابل شناسایی نیست زیرا علائم آن قابل تشخیص از خنده معمولی نمی باشد. نکته مهم این است که صرع ژلاستیک ناشی از HH بر خلاف خنده طبیعی همراه با خوشحالی نیست. اکثر بیماران در هنگام خنده احساس فشار کرده و قادر به کنترل خنده یا لبخند نیستند. نکته مهم در مورد این نوع صرع، مقاومت شدید آن به دارو است.

گاهی اوقات بیماران مبتلا به HH ، انواع دیگری ا زصرع به غیر از صرع ژلاستیک را بروز می دهند که ما آن را صرع غیر ژلاستیک می نامیم.

مرکز تولید صرع ژلاستیک یک شبکه ارتباطی متشکل از توده هامارتوم و هیپوتالاموس و تالاموس است. در حالی که مولد صرع غیر ژلاستیک نقاط دیگری از مغز می باشند.

نکته دیگر این است که بیماران مبتلا به HH دچار درجاتی از مشکلات شناختی و رفتاری هستند. مشکلات رفتاری شامل بی قراری، خشونت، عدم تمرکز و غیره است. این مشکلات غیر صرعی را به نام آنسفانویای صرعی می نامیم.

مشکلات ایجاد شده به وسیلهHH از لحاظ طبی بسیار مقاوم به دارو بوده و منجر به ناتوانی شدید در بیماران می شوند . به همین دلیل این بیماران نیازمند درمان جراحی هستند.

HH می تواند منجر به بلوغ زودرس شود . از آنجا که علائم این بیماری را می توان با تجوز هورمون کنترل کرد بنابراین این  دسته از بیماران HH نیازی به جراحی ندارند.

بیماری هیپوتالاموس

به بیماری‌ها یا اختلالات غده‌ی هیپوتالاموس، بیماری هیپوتالامیک گفته می‌شود. یکی از رایج‌ترین علل ابتلا به بیماری‌های هیپوتالامیک، وارد شدن ضربه به سر است به طوری که موجب آسیب به غده‌ی هیپوتالاموس شود.

"<yoastmark

بیماری‌های هیپوتالامیک می‌تواند شامل اختلالات خواب و اشتها باشد، اما از آن جایی که غده‌ی هیپوتالاموس بر بسیاری از اجزای سیستم غدد درون‌ریز بدن اثر می‌گذارد، معمولا تشخیص این نکته که علت اصلی بروز بیماری به یک غده‌ی دیگر مربوط می‌شود، بسیار مشکل است.

همچنین عملکرد غده‌ی هیپوتالاموس و غده‌ی هیپوفیز چنان به یکدیگر مربوط است و بر همدیگر اثر دارد که معمولا برای پزشکان بسیار مشکل است که تشخیص دهند که علت بیماری به غده‌ی هیپوفیز مربوط می‌شود یا هیپوتالاموس. به این بیماری‌ها بیماری های هیپوتالامیک-هیپوفیزی گفته می‌شود. البته برخی تست‌های هورمونی خاص وجود دارند که می‌توانند تا حدودی این مسئله را روشن کنند که کدام قسمت از بدن بیمار عامل اصلی بروز بیماری است.

 

غده‌ی هیپوتالاموس، قطعا مهم‌ترین جزء سیستم غدد درون‌ریز بدن می‌باشد. غده‌ی هیپوتالاموس به غده‌ی هیپوفیز دستور می‌دهد که هورمون‌های خاصی را تولید کند که این هورمون‌ها بر سایر غدد درون‌ریز بدن اثر گذار هستند و غده‌ی هیپوتالاموس از این طریق تعادل فرآیند‌هایی داخلی بدن را حفظ کرده و موجب پیشروی صحیح و کارآمد آن‌ها می‌شود.

علائم ابتلا به بیماری های هیپوتالاموس

هر یک از هورمون‌های تولید شده توسط غده‌ی هیپوتالاموس باید به طور دقیقی متعادل و به اندازه باشد تا فرآیند‌های درون بدن بتوانند به طور صحیح عمل کنند. درصورتی‌که میزان ترشح این هورمون‌ها حتی مقادیر ناچیزی کمتر یا بیشتر از حد لازم باشد، بر حال بیمار و سلامتی او تاثیر خواهد گذاشت.

به عنوان مثال ترشح بیش از حد هومون ضدادرار موجب احتباس آب در بدن می‌شود و ترشح مقادیر کمتر از این هورمون موجب کم‌آبی و دی‌هیدراته شدن بدن  و پایین آمدن فشار خون می‌شود.

ترشح بیش از اندازه هورمون کورتیکوتروفین می‌تواند موجب بروز آکنه، دیابت، فشار خون بالا، پوکی استخوان، ناباروری و مشکلات عضلانی شود. کمبود ترشح این هورمون نیز موجب کاهش وزن، بروز لکه‌های پوستی، ناراحتی‌های دستگاه گوارشی و پایین آمدن فشار خون می‌شود.

ترشح بیش از حد هورمون آزاد‌کننده‌ی گنداتروپین موجب بروز مشکلات استخوانی و مشکلات باروری می‌شود و مقادیر کم این هورمون نیز موجب ناباروری می‌شود. ترشح مقادیر زیاد هورمون آزادکننده‌ی گنداتروپین همچنین باعث بروز اختلال در ارتباط بین غده‌ی ی هیپوتالاموس و هیپوفیز نیز می‌شود.

درصورتی‌که هورمون‌های رشد بیش از اندازه ترشح شوند، می‌توانند موجب بزرگ شدن غیرطبیعی جمجمه، دست‌ها و پا‌ها و همچنین بروز اختلالات قاعدگی و دیابت شوند.

مقادیر کم هورمون‌های رشد نیز موجب بلوغ دیررس در کودکان و کاهش حجم عضلانی بدن در بزرگسالان می‌شود.

سوماتواستاتین یک هورمون بازدارنده است که ترشح هورمون‌های رشد را مهار می‌کند و مقادیر زیاد آن موجب موجب بروز مشکلات گوارشی، دیابت و سنگ کیسه صفرا می‌شود و مقادیر کم آن موجب ترشح بیش از حد هورمون رشد شده که این مسئله خود موجب بروز مشکلات روانی می‌شود.

ترشح بیش از اندازه‌ی اکسی‌توسین می‌تواند بر بزرگ شدن غدد پروستات موثر باشد و ترشح کم آن موجب بروز مشکلات شیر دهی در مادران و همچنین بروز علائم اوتیسم و عدم رشد اجتماعی می‌شود.

در نهایت بیمارانی که مشکل ترشح بیش از حد هورمون آزادکننده تیروتروپین را دارند، به مشکلاتی مانند خستگی مفرط، افسردگی، افزایش وزن، خشکی پوست و ریزش مو دچار می‌شوند. از طرفی، کاهش وزن، ضعف عضلانی، تعریق زیاد و خونریزی بیش از حد در قاعدگی، از علائم کمبود ترشح هورمون آزادکننده تیروتروپین هستند.

با توجه به مطالب گفته شده، در صورتی که فکر می‌کنید احتمالا به مشکلات مربوط به غده‌ی هیپوتالاموس دچار شده‌اید، به پزشک یا متخصص غدد مراجعه کنید تا آزمایشات لازم را روی شما انجام دهد و با اقدام به درمان مشکل، شما دوباره به زندگی عادی خود بازخواهید گشت و دیگر از مشکلات ناشی از اختلالات غده‌ی هیپوتالاموس رنج نخواهید برد.

نوشته شده در دیدگاه‌تان را بنویسید

ریزسنج

ریز سنج

ریزسنج

ریزسنج ابزاری برای اندازه گیری طول می باشد که دقت زیادی دارد. در این مقاله از وبسایت لرنیان قصد داریم به بررسی این ابزار اندازه گیری بپردازیم؛ پس با ما همراه باشید.

ریزسنج چیست

میکرومتر (به انگلیسی: Micrometer) یا ریزسنج، ابزاری برای اندازه‌گیری داخلی، خارجی، ارتفاع، ضخامت ورق‌ها، قطر سیم‌ها و میله‌ها، شیارها، قطر پیچ‌ها و مهره‌ها، چرخ دنده‌ها، قطر تیغه فرزها، مته‌ها و… که باید تراشیده شوند و با دقت بالا اندازه گیری شوند است. میکرومترها از دید سیستم اندازه‌گیری مانند کولیس دو گونه‌اند که آن‌ها را میکرومترهای اینچی و میکرومترهای میلیمتری می‌نامند.

ریزسنج و کولیس

کولیس وسیله ای است که برای اندازه گیری طول های کوچک مورد استفاده قرار می گیرد. این وسیله از دو قسمت تشکیل می شود.قسمت اول خط کش و قسمت دوم آن ورنیه نامیده می شود (انتخاب این نام به افتخار ورنیه دانشمند فرانسوی و مخترع کولیس صورت گرفته است). ورنیه غلاف مدرج و متحرکی است که می تواند روی خط کش بلغزد. خط کش و ورنیه هریک دارای دو شاخک کوچک و بزرگ هستند. (شاخک های بزرگ برای اندازه گیری قطر خارجی و شاخک های کوچک برای اندازه گیری قطر داخلی اجسام بکار می رود. علاوه بر آن تیغه ای به ورنیه متصل است که برای اندازه گیری عمیق یا گودی اجسام توخالی مانند عمق استوانه توخالی(مثل استوارنه ارشمیس) بکار می رود.

وقتی شاخک های ورنیه با هم مماس هستند صفر ورنیه برصفرخطکش منطبق است. خط کش برحسب سانتی متر و میلی متر و ورنیه برحسب کسری از میلی متر مندرج شده است دربرخی از کولیس ها طول قسمت مدرج ورنیه 9 میلی متر است که بیست قسمت مساوی تقسیم گردیده است. بدین ترتیب در کولیس نوع اول طور هر درجه ورنیه معادل 9/0 میلی متر است که به اندازه 1/0 میلی متر از یک میلی متر خط کش کمتر و در نوع دوم هر درجه ورنیه برابر با 95/1 میلی متر است که از دو میلی متر روی خط کش معادل 05/0 میلی متر کوچک تر است. به همین دلیل گفته می شود که دقت کولیس های نوع اول 1/0 و دقت کولیس های نوع دوم 05/0 میلی متر است.

ریزسنج وسیله ای برای اندازه گیری های دقیق می باشد
ریزسنج وسیله ای برای اندازه گیری های دقیق می باشد

ریزسنج خوانی

اگر به خط کش میکرومتر توجه شود دیده می‌شود که دارای یک خط افقی است یکسری تقسیم بندی بالای خط افق است، و یکسری زیر خط افق است. تقسیم بندی که بالای خط افق است فاصله بین آنها یک میلیمتر است، و تقسیم بندی که زیر خط افق است فاصله بین آنها نیم میلیمتر می‌باشد. استوانه مدرج وجود دارد که روی خط کش اصلی ما حرکت می‌کند، معمولاً میکرومترها با دقت ۰۱/۰ میلیمتری ساخته می‌شوند. اگر دقت کنیم، می‌بینیم که روی ورنیه از صفر تا ۵۰ قسمت مساوی تقسیم بندی شده‌است.

حال فرض می‌کنیم قطعه‌ای را اندازه گیری کردیم و می‌خواهیم اندازه آن را بخوانیم، برای خواندن میکرومتر بدین صورت عمل می‌کنیم که به آخرین خط، خط کش که از زیر ورنیه مشخص است، دقت می‌کنیم. این اندازه اندازه اصلی ما است. برای بدست آوردن مقدار خورده آن، توجه می‌کنیم که کدام خط ورنیه رو به روی خط، خط کش به صورت کامل قرار گرفته‌است. • نکته: • در حین استفاده از میکرومتر به نکاتی می‌بایست توجه کرد: در زمان خواندن میکرومتر می‌بایست درست مقابل چشمان قرار بدهیم. در زمانیکه ما قطعه‌ای را در بین دو فک متحرک و ثابت قرار می‌دهیم، و اندازه می‌گیریم بوسیله دست استوانه مدرج را می‌چرخانیم تا با قطعه کار، تماس پیدا بکند، و وقتی تماس پیدا کرد، بقیه کار را با جغجغه انجام می‌دهیم

قسمت های مختلف ریز سنج
قسمت های مختلف ریز سنج

هر گاه استوانه متحرک به 50 قسمت تقسیم شده باشد، با چرخاندن استوانه متحرک به اندازه دو دور کامل دهانه یک میلی متر جابجا می شود (گام نیم میلی متر) و در نتیجه 100 قسمت از استوانه متحرک معادل 1 میلی متر از استوانه ثابت (خط کش ثابت) می باشد و لذا دقت دستگاه ۱۰۰/۱میلی متر می باشد.

مطالب مخصوص شما

روش کار با ریز سنج

 

روش کار با میکرومتر: همانگونه که گفته شد، مقیاس اندازه‌گیری در میکرومتر می‌تواند اینچ یامیلی‌متر باشد. اندازهٔ طول خط‌کش میکرومتر به‌صورت ۲۵ میلی‌متر، ۲۵ میلی‌متر است. این به آن معنی است که این نوع میکرومتر از مقدار صفر تا ۲۵ میلی‌متر را اندازه می‌گیرد. نوع دیگر از ۲۵ تا ۵۰ میلی‌متر را اندازه می‌گیرد. به‌همین‌ترتیب، سایر اندازه‌ها با میکرومتر مناسب آن محدوده اندازه‌گیری می‌شوند.
میکرومترهای اینچی معمولاً با قابلیت تفکیک ۰/۰۰۰۵ inch , ۰/۰۰۰۱ inch ,۰/۰۰۱ inch ساخته می‌شوند.

خواندن میکرومتر: اگر به خط‌کش میکرومتر توجه شود، دیده می‌شود که دارای یک خط افقی است. یک‌سری تقسیم‌بندی بالای خط افق است و یک‌سری زیر خط افق است. تقسیم‌بندی‌ای که بالای خط افق است فاصلهٔ بین آنها یک میلی‌متر است، و تقسیم‌بندی‌ای که زیر خط افق است فاصلهٔ بین آنها نیم میلی‌متر می‌باشد. استوانه‌ای مدرج وجود دارد که روی خط‌کش اصلی ما حرکت می‌کند، معمولاً میکرومترها با دقت ۰/۰۱ میلی‌متری ساخته می‌شوند. اگر دقت کنیم، می‌بینیم که روی ورنیه از صفر تا ۵۰ قسمت مساوی تقسیم‌بندی شده‌است.
حال فرض می‌کنیم قطعه‌ای را اندازه‌گیری کردیم و می‌خواهیم اندازهٔ آن را بخوانیم، برای خواندن میکرومتر به‌این‌صورت عمل می‌کنیم که به آخرین خط، خط‌کش که از زیر ورنیه مشخص است، دقت می‌کنیم. این اندازه اندازهٔ اصلی ما است. برای به‌دست آوردن مقدار خُردهٔ آن، توجه می‌کنیم که کدام خط ورنیه روبه‌روی خط، خط‌کش به‌صورت کامل قرار گرفته‌است.

هنگام استفاده از میکرومتر به نکاتی باید توجه کرد:
در زمان خواندن میکرومتر باید درست مقابل چشمان قرار دهیم.
در زمانی که ما قطعه‌ای را در بین دو فک متحرک و ثابت قرار می‌دهیم، و اندازه می‌گیریم به‌وسیلهٔ دست استوانهٔ مدرج را می‌چرخانیم تا با قطعهٔ کار، تماس پیدا کند، و وقتی تماس پیدا کرد، بقیهٔ کار را با جغجغه انجام می‌دهیم.